Σε κατάσταση αυξημένης επιτήρησης βρίσκεται η Λέσβος μετά την επιβεβαίωση τεσσάρων νέων κρουσμάτων αφθώδους πυρετού σε κτηνοτροφικές εκμεταλλεύσεις του νησιού. Σύμφωνα με τη Γενική Διεύθυνση Κτηνιατρικής του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, ο συνολικός αριθμός των κρουσμάτων ανέρχεται πλέον σε 17, εντείνοντας την ανησυχία για τη διασπορά της νόσου σε μια ιδιαίτερα σημαντική περιοχή για την εγχώρια παραγωγή ζωικών προϊόντων.
Η εργαστηριακή επιβεβαίωση των νέων περιστατικών από το Κτηνιατρικό Κέντρο Αθηνών ενεργοποίησε άμεσα τα προβλεπόμενα μέτρα διαχείρισης, όπως αυτά ορίζονται από τον Ευρωπαϊκό Κανονισμό (ΕΕ) 2020/687. Κεντρικός άξονας της παρέμβασης αποτελεί η άμεση υγειονομική θανάτωση όλων των ζώων ευαίσθητων ειδών στις μολυσμένες εκμεταλλεύσεις, με στόχο τον περιορισμό της εξάπλωσης του ιού.
Παράλληλα, εφαρμόζεται αυστηρό πρωτόκολλο καθαρισμού και απολύμανσης εγκαταστάσεων, εξοπλισμού και μεταφορικών μέσων, ενώ προβλέπεται η διαχείριση και επεξεργασία όλων των δυνητικά μολυσμένων προϊόντων και υποπροϊόντων, όπως γάλα, κρέας, δέρματα, ζωοτροφές και οργανικά απόβλητα.
Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται στη δημιουργία ζώνης προστασίας ακτίνας 3 χιλιομέτρων γύρω από τις εστίες μόλυνσης. Εντός αυτής της ζώνης εφαρμόζονται εκτεταμένοι περιορισμοί, που επηρεάζουν άμεσα τη λειτουργία της κτηνοτροφίας και της εφοδιαστικής αλυσίδας κρέατος:
- Απαγορεύεται η μετακίνηση ζώων, τόσο μεταξύ εκμεταλλεύσεων όσο και προς σφαγή.
- Αναστέλλονται αγορές, εκθέσεις και κάθε μορφή συγκέντρωσης ζώων.
- Επιβάλλεται αυστηρή καταγραφή και συνεχής επιτήρηση όλων των εκτροφών.
- Περιορίζεται η διάθεση κρέατος και γαλακτοκομικών προϊόντων, η οποία επιτρέπεται μόνο υπό όρους και με ειδική άδεια των αρμόδιων αρχών.
- Απαγορεύονται πρακτικές όπως η τεχνητή σπερματέγχυση και η συλλογή γενετικού υλικού.
Για τη βιομηχανία κρέατος, οι εξελίξεις αυτές δημιουργούν σημαντικές προκλήσεις, κυρίως σε επίπεδο εφοδιασμού πρώτης ύλης, λειτουργίας σφαγείων και διακίνησης προϊόντων. Η προσωρινή απαγόρευση μεταφοράς ζώων προς σφαγή στην Λέσβο επηρεάζει άμεσα την τοπική παραγωγική δραστηριότητα, ενώ οι περιορισμοί στη διάθεση προϊόντων εντός της ζώνης προστασίας απαιτούν αυξημένο συντονισμό μεταξύ παραγωγών, μεταποιητών και ελεγκτικών αρχών.
Οι κτηνιατρικές υπηρεσίες παρακολουθούν στενά την επιδημιολογική εικόνα, με στόχο την ταχεία ανάσχεση της νόσου και την αποκατάσταση της κανονικότητας στην αγορά. Σε αυτό το πλαίσιο, η αυστηρή τήρηση των μέτρων βιοασφάλειας από όλους τους εμπλεκόμενους κρίκους της αλυσίδας αποτελεί κρίσιμο παράγοντα για την προστασία του ζωικού κεφαλαίου και τη διασφάλιση της βιωσιμότητας του κλάδου.
Η εξέλιξη της κατάστασης στην Λέσβο αναμένεται να αποτελέσει καθοριστικό δείκτη για την ανθεκτικότητα του συστήματος διαχείρισης ζωονόσων στη χώρα αλλά και για την ετοιμότητα της βιομηχανίας να ανταποκριθεί σε κρίσεις με άμεσο αντίκτυπο στην παραγωγή και το εμπόριο κρέατος.